Zabawki dla dzieci – jak wybrać prezent wspierający rozwój dziecka?

Nadchodzą święta, a nas zalewa gąszcz ofert zabawek dla dzieci. Kolorowe, kontrastowe, czarno-białe, duże, niewielkie, plastikowe – można wymieniać bez końca. Opiekunowie i inni dorośli, którzy chcą podarować dziecku coś wyjątkowego, chwytają się za głowę na widok sklepowych propozycji. Dlatego w tym artykule podpowiadamy, jakimi czynnikami kierować się przy wyborze zabawek dla dziecka, aby wspierały one jego prawidłowy rozwój i były bezpieczne.

Przede wszystkim umiar

Jako rodzic zapewne wiesz, czym jest nadmiar zabawek. Bliscy przynoszą drobne prezenty przy każdej wizycie, jednak pomimo dobrych intencji, efekt bywa różny – nierzadko dziecko otrzymuje wiele zabawek średniej jakości, których design nie jest wystarczająco przemyślany. Jeżeli Twoje prośby o umiar w obdarowywaniu malucha zabawkami nie przynosiły skutków, możesz podeprzeć się badaniami.

W 2017 roku grupa naukowców z University of Toledo badała wpływ liczby zabawek wykorzystywanych przez dziecko na jego rozwój: stwierdzono, że mniejsza liczba wzmaga kreatywne myślenie, zaś zbyt wiele zabawek powoduje nerwowe przeskakiwanie z jednej zabawki na drugą i problemy z koncentracją*. Dlatego warto postawić na zakup dobrze przemyślanych artykułów dziecięcych, z wysokiej jakości materiałów i o designie tworzonym z myślą o najmłodszych. Zestaw zwykłych klocków lepiej sprawdzi się jako zabawka pobudzająca kreatywność, niż cały kosz przypadkowych, plastikowych drobiazgów.

Zabawki do różnych rodzajów zabawy

Niezwykle istotne są różne rodzaje zabawy. W lutowym numerze czasopisma „JAMA Pediatrics” z 2016 roku znajdziemy klasyfikację rodzajów zabawy według korzyści*, które przynoszą one naszemu dziecku:

• Zabawa samodzielna – maluch ćwiczy umiejętność samodzielnego podejmowania decyzji. Dlatego w tym przypadku polecamy nieco bardziej złożone zabawki edukacyjne, takie jak kostki aktywności czy centrum edukacyjne. Maluch będzie mógł zdecydować, w jaki sposób dopasuje dane elementy i dlaczego pasują one w konkretne miejsce.
• Zabawa z innymi dziećmi – to doskonała okazja do rozwijania kompetencji społecznych malucha. Dzieci uczą się porozumiewać, tworzyć wspólne cele, dowiadują się czym jest współpraca i jak szanować uczucia drugiej osoby. Do zabawy w grupie z innymi dziećmi polecamy na przykład różnego rodzaju gry: planszowe, logiczne, zręcznościowe. Każde dziecko otrzyma swoją rolę w grze i będzie mogło nauczyć się, jak działają mechanizmy funkcjonowania grupowej interakcji.
• Zabawa z dorosłym – przede wszystkim wzmacnia więź pomiędzy dzieckiem a opiekunem. Maluch wie, że może nam zaufać, czuje się bezpieczny i pokazuje nam swój świat, jednak w tego typu zabawie konieczne jest, aby to dziecko wymyślało zasady. W ten sposób uczy się, że druga osoba szanuje jego wybory. A dla dorosłego jest to zawsze niepowtarzalna okazja do poznania sposobu myślenia dziecka, jak i jego preferencji. W tej zabawie możemy wykorzystać wszystko, zależnie od potrzeb malucha: mogą to być lalki, klocki, samochodziki, zabawki interaktywne i wiele innych.

Najlepsze są proste rozwiązania

Umiar ma znaczenie nie tylko w kontekście liczby zabawek, ale także ich rodzaju. Brak nadmiaru sztucznych funkcji zabawki, to zarówno korzyść dla kreatywnego myślenia malucha, jak i relacji pomiędzy dzieckiem a opiekunem*. Kiedy wybieramy nieprzemyślane zabawki z dużą ilością przypadkowych, dźwiękowych funkcji, mniej rozmawiamy z dzieckiem. Wykorzystanie prostych zabawek takich jak klocki sprzyja rozwojowi komunikacji na linii rodzic-dziecko. Co więcej, warto postawić na tradycyjne czytanie: choć może wydawać się, że maluch młodszy niż 2-3 lata nie rozumie wielu z czytanych książeczek, już od pierwszych miesięcy życia dzięki Twojemu czytaniu pogłębia się Wasza więź*. Dzięki dotykaniu i oglądaniu książeczki rozwijają się zdolności integracji sensorycznej, a dzieci uczą się rozpoznawać obrazki czy sytuacje na nich przedstawione.

Źródła:

*Carly Dauch i in., The Influence of The Number of Toys in The Environment on Toddlers' Play, „Infant Behavior and Development”, listopad 2017.

*Megan A. Moreno, Supporting Child’s Play, „JAMA Pediatrics”, luty 2016.

* Anna V. Sosa, How Does Type of Toy Affect Quantity, Quality of Language in Infant Playtime?, „JAMA Pediatrics”, grudzień 2015.

* Rebecca Parlakian, Sarah S. MacLaughlin, Reading Early and Often, portal Zero To Three.